Bulb timer en HDR instellen op je camera
Je hebt de sluitertijd uitgerekend: 4 minuten en 17 seconden. Maar je camera stopt bij 30 seconden. Dan kom je uit op bulb modus. En als je wilt werken met hoog-contrast scènes, kom je uit op HDR of bracketopnames. Beide functies zitten op vrijwel elke moderne camera, maar zijn niet altijd even makkelijk te vinden. Dit is hoe het werkt.
Wat is bulb modus?
In normale modus kun je de sluitertijd instellen tot maximaal 30 seconden. Wil je langer belichten, dan schakel je over op bulb (ook wel B-stand of T-stand genoemd). In bulb modus blijft de sluiter open zolang jij de ontspanknop ingedrukt houdt, of zolang de ingebouwde timer loopt.
Je hebt bulb nodig bij:
- ND-filter fotografie waarbij de berekende sluitertijd boven de 30 seconden uitkomt
- Astrofotografie (Melkweg, sterrensporen)
- Lichtsporen van auto's of water bij weinig licht
Bulb vind je op de meeste camera's door de sluitertijdknop verder te draaien voorbij 30 seconden. Op Fujifilm-camera's met een fysieke sluitertijdring staat het als T (Time) of B op de ring zelf. Op Sony, Canon en Nikon zoek je naar BULB in het handmatige modus-wiel, of via het sluitertijdmenu als je in M-stand fotografeert.
De bulb timer: zo stel je hem in
Als je de ontspanknop handmatig ingedrukt houdt, krijg je cameratrillingen en klopt de sluitertijd niet. Gebruik daarom de ingebouwde bulb timer of een externe ontspanner met timer.
De meeste camera's hebben tegenwoordig een ingebouwde timer. Zoek in het fotomenu naar termen als:
- Fujifilm: Interval Timer Shooting of T-instelling via de sluitertijdring
- Sony: Bulb Timer (in het cameramenu onder Belichting)
- Canon: Bulb Timer (beschikbaar in Bulb-modus via het quickmenu of cameramenu)
- Nikon: Long time-exposure (in het fotografie-instellingenmenu)
De exacte naam verschilt per model en kan veranderen met firmware-updates. Maar de logica is altijd dezelfde: stel de gewenste belichtingstijd in, druk eenmaal op de ontspanknop, en de camera opent en sluit de sluiter automatisch.
Heb je een oudere camera zonder ingebouwde timer? Dan heb je een externe ontspanner met tijdschakelaar nodig. Die zijn voor elke systeemkoppeling te vinden en kosten niet veel.
HDR en autobelichtingsbracketing
HDR staat voor High Dynamic Range. Je camera maakt meerdere opnames achter elkaar met verschillende belichtingen, zodat je later de details in de lichten én schaduwen kunt samenvoegen.
Er zijn twee varianten:
In-camera HDR: de camera maakt meerdere opnames en voegt ze direct samen tot één JPG. Handig en snel, maar je hebt weinig controle over het eindresultaat. Zoek naar HDR in het fotomenu.
AEB (Auto Exposure Bracketing): de camera maakt drie of meer opnames met verschillende belichtingsverschillen (bijvoorbeeld -2, 0 en +2 stops). Je voegt ze zelf samen in Lightroom, Photoshop of een dedicated HDR-programma. Dit geeft meer controle en werkt met RAW-bestanden.
AEB stel je in via het bracketmenu van je camera. Op de meeste systemen kies je het aantal opnames (3 of 5) en het belichtingsverschil per stap. Gebruik een statief en zelfontspanner of ontspanner zonder contact met de camera, zodat de reeks scherp blijft.
HDR werkt goed bij:
- Architectuur met grote ramen (veel licht buiten, donker binnen)
- Landschappen bij zonsopkomst of -ondergang met een helder deel in de lucht
- Interieurfotografie
Bij portret- en straatfotografie is het minder geschikt, omdat bewegende objecten ghosting geven in de samengevoegde versie.
Combineren met ND-filters
Bulb timer en ND-filter gaan hand in hand. Je filtert het licht sterk weg om een lange sluitertijd te krijgen, en de bulb timer zorgt dat de camera precies zolang belicht als berekend. Gebruik de ND-filter calculator om je sluitertijd uit te rekenen op basis van je filter en je uitgangsinstelling. De uitkomst voer je direct in als bulb-timertijd.
Plan je ook op gouden uur of specifieke lichtomstandigheden? De zon- en maanplanner geeft je de exacte tijden van zonsopkomst, gouden uur en blauw uur voor je locatie en datum.